არასრულწლოვნის საზღვარგარეთ მოგზაურობა ერთ მშობელთან, ბებია-ბაბუასთან, სპორტულ ჯგუფთან ან საერთოდ თანმხლების გარეშე ის სიტუაციაა, სადაც ერთი გამორჩენილი ფურცელი მთელ მოგზაურობას აჩერებს: ავიაკომპანია ბორტზე არ უშვებს, სასაზღვრო სამსახური კი დამატებით დოკუმენტს ითხოვს სწორედ იმ მომენტში, როცა მისი მოტანა შეუძლებელია. ბავშვის საზღვარგარეთ გაყვანაზე მშობლის ნოტარიულად დამოწმებული თანხმობა და მისი თარგმანი დანიშნულების ქვეყნის ენაზე სწორედ ამ რისკს ხსნის. ჩვენი ბიურო თბილისში, დავით აღმაშენებლის გამზირზე, თანხმობას ნოტარიუსთან ერთად აფორმებს, იმავე დღეს თარგმნის და თარგმანსაც ამოწმებს; უმეტეს შემთხვევაში ერთი ვიზიტი საკმარისია.
როდის არის თანხმობა საჭირო
მოთხოვნები ქვეყნებისა და ავიაკომპანიების მიხედვით განსხვავდება, ამიტომ ერთი უნივერსალური წესი არ არსებობს. პრაქტიკაში თანხმობა შემდეგ შემთხვევებში მოითხოვება ან მკაცრად რეკომენდებულია:
- ბავშვი ერთ მშობელთან ერთად მოგზაურობს. ბევრი ქვეყანა, მათ შორის შენგენის ზონის ზოგიერთი სახელმწიფო, დიდი ბრიტანეთი, აშშ, კანადა და თურქეთი, სასაზღვრო კონტროლზე მეორე მშობლის თანხმობას ითხოვს ან სთხოვს, განსაკუთრებით მაშინ, როცა მშობლისა და ბავშვის გვარები განსხვავდება.
- ბავშვი ნათესავთან ან სხვა ზრდასრულთან ერთადაა. ბებია, ბაბუა, დეიდა, მეგობრის ოჯახი: ორივე მშობლის თანხმობა თითქმის ყველგან სავალდებულოა.
- ჯგუფური მოგზაურობა. სკოლის ექსკურსია, სპორტული შეჯიბრი, საზაფხულო ბანაკი, კონკურსი: თანხმობა მასწავლებლის ან მწვრთნელის სახელზე ფორმდება.
- ბავშვი მარტო მოგზაურობს. ავიაკომპანიების თანმხლების სერვისი (unaccompanied minor) მშობლების თანხმობას სავალდებულოდ ითხოვს.
- გრძელვადიანი გამგზავრება. სწავლა ან ცხოვრება ერთ მშობელთან საზღვარგარეთ: აქ თანხმობასთან ერთად ხშირად სასამართლო გადაწყვეტილება საცხოვრებელი ადგილის შესახებ ან დაბადების მოწმობაა საჭირო.
თუ მეორე მშობელი გარდაცვლილია, უცნობია ან მშობლის უფლება ჩამორთმეული აქვს, თანხმობის ნაცვლად შესაბამისი დოკუმენტი ითარგმნება: გარდაცვალების მოწმობა, დაბადების მოწმობა მამის გრაფის გარეშე ან სასამართლო გადაწყვეტილება.
რას უნდა შეიცავდეს თანხმობა
თანხმობა ნოტარიუსთან ფორმდება და მისი შინაარსი უცხოური სასაზღვრო სამსახურისთვის ცალსახა უნდა იყოს. სტანდარტულად მასში შედის:
- თანხმობის გამცემი მშობლის სახელი, გვარი, დაბადების თარიღი, პირადი ნომერი და პასპორტის მონაცემები;
- ბავშვის სახელი, გვარი, დაბადების თარიღი და პასპორტის ნომერი, ზუსტად ისე, როგორც მის სამგზავრო დოკუმენტშია;
- თანმხლები პირის სახელი, გვარი და პასპორტის მონაცემები, ან მითითება, რომ ბავშვი მარტო მოგზაურობს;
- დანიშნულების ქვეყანა ან ქვეყნები, ტრანზიტის ჩათვლით, და მოგზაურობის ვადა კონკრეტული თარიღებით ან პერიოდით;
- მოგზაურობის მიზანი (დასვენება, სწავლა, მკურნალობა, შეჯიბრი);
- საჭიროებისას მითითება, რომ თანმხლებ პირს ბავშვის სახელით სამედიცინო და სხვა გადაწყვეტილებების მიღების უფლება აქვს;
- ნოტარიუსის დამოწმება, რეესტრის ნომერი და თარიღი.
ზოგიერთი ქვეყანა კონკრეტულ ფორმულირებას ითხოვს (მაგალითად, აშშ-სა და კანადისთვის სასურველია ორივე მშობლის საკონტაქტო ინფორმაცია, იტალიისთვის კი თანხმობა ყოველ მოგზაურობაზე ცალკე). ტექსტს დანიშნულების ქვეყნის მოთხოვნების მიხედვით ვადგენთ და ნოტარიუსს მზა პროექტს ვაწვდით, რომ ვიზიტი წუთებში დასრულდეს.
თარგმანი: რომელ ენაზე და რა ფორმით
ენა
თანხმობა უნდა ეკითხებოდეს იმ მოხელეს, რომელიც მას საზღვარზე ხედავს. ამიტომ ითარგმნება დანიშნულების ქვეყნის ენაზე ან ინგლისურად, ხოლო ტრანზიტის შემთხვევაში (მაგალითად, სტამბოლის ან მიუნხენის გავლით) სასურველია ტრანზიტული ქვეყნის ენაზეც. ხშირად ვამზადებთ ორენოვან დოკუმენტს, ქართულსა და უცხოურ ტექსტს ორ პარალელურ სვეტში, რომელსაც ნოტარიუსი ერთიანად ამოწმებს და ცალკე თარგმანი აღარ სჭირდება.
სახელები და ნომრები
ბავშვის, მშობლებისა და თანმხლების სახელები ლათინურად ზუსტად პასპორტების მიხედვით იწერება; პასპორტების ნომრები, დაბადების თარიღები და მოგზაურობის თარიღები რედაქტორი ცალკე ამოწმებს. სასაზღვრო მოხელე სწორედ ამ ველებს ადარებს პასპორტებთან და ერთი განსხვავებული ასო კითხვების საბაბი ხდება.
დამოწმება და აპოსტილი
თარგმანი ნოტარიულად მოწმდება იმავე შენობაში, სადაც თანხმობა გაფორმდა. სასაზღვრო კონტროლისთვის აპოსტილი, როგორც წესი, საჭირო არ არის; ის მაშინ დაგჭირდებათ, თუ თანხმობა უცხოეთის უწყებაში წარსადგენადაა განკუთვნილი, მაგალითად სკოლაში ჩარიცხვის, ბინადრობის ან სამედიცინო მკურნალობის გასაფორმებლად. ასეთ დროს აპოსტილს ნოტარიულ თანხმობაზე იუსტიციის სამინისტრო უსვამს და მხოლოდ ამის შემდეგ ითარგმნება დოკუმენტი აპოსტილთან ერთად. ზოგადი წესები პირადი დოკუმენტების გვერდზეა აღწერილი.
საზღვარგარეთ მყოფი მშობლის თანხმობა
თუ მეორე მშობელი უცხოეთშია, თანხმობა ადგილობრივ ნოტარიუსთან ან საქართველოს საკონსულოში ფორმდება. საკონსულოში გაფორმებული თანხმობა ქართულ დოკუმენტად ითვლება და პირდაპირ ითარგმნება. უცხოელ ნოტარიუსთან გაფორმებულ თანხმობას კი, საქართველოში გამოსაყენებლად, აპოსტილი და ქართული ნოტარიული თარგმანი სჭირდება; ამ თარგმანსაც ჩვენ ვამზადებთ, მათ შორის გერმანული, იტალიური, ესპანური, თურქული, ებრაული და რუსული დოკუმენტებიდან.
ტიპური შემთხვევები
- დედა შვილთან ერთად ევროპაში დასასვენებლად. მამის თანხმობა ინგლისურად ან დანიშნულების ქვეყნის ენაზე, ორენოვან ფორმატში, ერთ ვიზიტში.
- ბებია შვილიშვილთან ერთად თურქეთში. ორივე მშობლის თანხმობა თურქულ-ქართული, ბავშვის დაბადების მოწმობის თარგმანთან ერთად.
- სპორტული გუნდი შეჯიბრზე. თანხმობები მწვრთნელის სახელზე ყველა ბავშვისთვის ერთი შაბლონით, ერთ დღეში.
- ბავშვი მარტო მშობელთან საზღვარგარეთ. ავიაკომპანიის ფორმა, მშობლის თანხმობა ინგლისურად და მიმღები მშობლის მონაცემები.
- გადასვლა ერთ მშობელთან საცხოვრებლად. თანხმობა, სასამართლო გადაწყვეტილება ან ოჯახური მდგომარეობის ცნობა, სკოლისთვის საჭირო მისამართის ცნობა: ერთი პაკეტი, ერთი ტრანსლიტერაცია.
შეცდომები, რომლებიც საზღვარზე პრობლემას ქმნის
- თანხმობა მხოლოდ ქართულად. სასაზღვრო მოხელე მას ვერ კითხულობს და დოკუმენტი არარსებულის ტოლფასია.
- ზოგადი, უვადო თანხმობა. „ნებისმიერ ქვეყანაში, ნებისმიერ დროს“ ტიპის ტექსტს ბევრი ქვეყანა არ იღებს; საჭიროა კონკრეტული მიმართულება და ვადა.
- ბავშვის სახელი პასპორტისგან განსხვავებით. ტრანსლიტერაცია ყოველთვის ბავშვის სამგზავრო დოკუმენტს უნდა მიჰყვებოდეს.
- ტრანზიტული ქვეყნის გამოტოვება. თუ ფრენა გადაჯდომითაა, ტრანზიტული ქვეყანაც უნდა იყოს ჩამოთვლილი.
- მხოლოდ ასლი თან. ორიგინალი ნოტარიული თანხმობა და დამოწმებული თარგმანი ბავშვთან ერთად უნდა იმგზავროს, არა სკანი ტელეფონში.
ვადები
თანხმობის შედგენა, ნოტარიული გაფორმება, თარგმანი და თარგმანის დამოწმება ერთ ვიზიტში, ჩვეულებრივ ერთ-ორ საათში სრულდება. თან იქონიეთ მშობლის პირადობის მოწმობა ან პასპორტი, ბავშვის პასპორტის და დაბადების მოწმობის ასლი და თანმხლები პირის პასპორტის მონაცემები. თუ ვიზიტამდე მოგვწერთ მოგზაურობის დეტალებს, ტექსტს წინასწარ მოვამზადებთ და ადგილზე მხოლოდ ხელმოწერა დარჩება.
ხშირად დასმული კითხვები
საჭიროა თუ არა თანხმობა, თუ ბავშვი ერთ მშობელთან ერთად მოგზაურობს?
ეს დანიშნულების ქვეყანაზე, ავიაკომპანიასა და ბავშვის მოქალაქეობაზეა დამოკიდებული. ბევრი ქვეყანა და ავიაკომპანია მეორე მშობლის თანხმობას ითხოვს ან რეკომენდაციას უწევს. უსაფრთხო გზაა თანხმობის თან ქონა დანიშნულების ქვეყნის ენაზე.
რომელ ენაზე უნდა იყოს თანხმობა?
დანიშნულების ქვეყნის ენაზე ან ინგლისურად, ხოლო ტრანზიტის შემთხვევაში სასურველია ტრანზიტული ქვეყნის ენაზეც. ხშირად ორენოვან, ქართულ-უცხოურ დოკუმენტს ვამზადებთ.
რამდენ ხანს მოქმედებს თანხმობა?
იმ ვადით, რაც თავად დოკუმენტშია მითითებული: კონკრეტული მოგზაურობის თარიღები ან პერიოდი. უცხოური უწყებები ჩვეულებრივ ერთ წელზე გრძელ თანხმობას არ იღებენ.
შეიძლება თუ არა თანხმობა და თარგმანი ერთ დღეში?
დიახ. თანხმობა ნოტარიუსთან ფორმდება, ჩვენ იმავე დღეს ვთარგმნით და თარგმანსაც ვამოწმებთ; ხშირად ერთი ვიზიტი საკმარისია.
მოგვწერეთ, ვისთან ერთად, სად და როდის მოგზაურობს ბავშვი: გეტყვით, რა ტექსტი და რომელ ენაზეა საჭირო, და ვიზიტისთვის ყველაფერს წინასწარ მოვამზადებთ.