ინტელექტუალური საკუთრება ხშირად კომპანიის ყველაზე ღირებული აქტივია: ტექნოლოგია, ბრენდი, პროგრამული უზრუნველყოფა, შემოქმედებითი პროდუქტი. ამ აქტივის დაცვის ფარგლები ზუსტად იმ სიტყვებით განისაზღვრება, რომლებიც პატენტის ფორმულაში, სავაჭრო ნიშნის განაცხადში ან სალიცენზიო ხელშეკრულებაში წერია. თარგმანში ერთმა არაზუსტმა ტერმინმა შეიძლება პატენტის დაცვის ფარგლები შეავიწროვოს, სავაჭრო ნიშნის რეგისტრაციაზე უარი გამოიწვიოს ან ლიცენზიატს იმაზე მეტი უფლება მისცეს, ვიდრე ლიცენზიარი აპირებდა. ჩვენი სერვისი განკუთვნილია ტექნოლოგიური და ფარმაცევტული კომპანიებისთვის, საპატენტო რწმუნებულებისთვის, იურიდიული ფირმებისთვის, ბრენდის მფლობელებისთვის, პროგრამული უზრუნველყოფის დეველოპერებისთვის, გამომცემლობებისთვის და მედია კომპანიებისთვის, რომლებსაც სჭირდებათ ინტელექტუალური საკუთრების დოკუმენტების ტექნიკურად და იურიდიულად ზუსტი თარგმანი. ეს გვერდი ჩვენი იურიდიული თარგმანის მიმართულების ნაწილია.
რომელი დოკუმენტების თარგმანს ვასრულებთ
პატენტები და გამოგონებები
- პატენტის განაცხადები და გამოგონების აღწერილობები
- პატენტის ფორმულა (claims), რეფერატი და ნახაზების განმარტებები
- საერთაშორისო განაცხადები PCT პროცედურით და ევროპული პატენტის ვალიდაციისთვის
- სასარგებლო მოდელის და სამრეწველო ნიმუშის განაცხადები
- ექსპერტიზის დასკვნები, საპატენტო ორგანოს შენიშვნები და მათზე პასუხები
- წინასწარი ძიების ანგარიშები და ტექნიკის დონის მასალები
სავაჭრო ნიშნები და ბრენდი
- სავაჭრო ნიშნის რეგისტრაციის განაცხადები საქპატენტში და უცხოურ უწყებებში
- საერთაშორისო რეგისტრაციის დოკუმენტები მადრიდის სისტემით
- საქონლისა და მომსახურების ჩამონათვალი ნიცის კლასიფიკაციის მიხედვით
- სავაჭრო ნიშნის რეგისტრაციის მოწმობები და ამონაწერები რეესტრიდან
- ოპოზიციები, გაუქმების მოთხოვნები და დავის მასალები
- სავაჭრო ნიშნის გადაცემის და ლიცენზირების შეთანხმებები
საავტორო უფლებები
- საავტორო უფლებების გადაცემის ხელშეკრულებები
- საგამომცემლო, საავტორო და შემსრულებელთა ხელშეკრულებები
- პროგრამული უზრუნველყოფის შექმნის და უფლებების გადაცემის შეთანხმებები
- საავტორო უფლებების რეგისტრაციის დოკუმენტები და დეპონირების ცნობები
სალიცენზიო ხელშეკრულებები
- პატენტის, ნოუ-ჰაუს და ტექნოლოგიის სალიცენზიო ხელშეკრულებები
- სავაჭრო ნიშნის და ფრანჩაიზინგის სალიცენზიო ხელშეკრულებები
- პროგრამული უზრუნველყოფის ლიცენზიები: EULA, SaaS ხელშეკრულებები, ღია კოდის ლიცენზიის პირობები
- დისტრიბუციისა და მედია კონტენტის ლიცენზიები
- ერთობლივი განვითარების და კვლევის შეთანხმებები IP-ის დებულებებით
რატომ არის IP თარგმანი ორმაგად რთული
ინტელექტუალური საკუთრების დოკუმენტში ტექნიკური სიზუსტე იურიდიულ სიზუსტესთანაა გადაჯაჭვული. მთარგმნელს ერთდროულად ორივე უნდა ესმოდეს: გამოგონების ტექნიკური არსი და იმ სამართლებრივი ინსტრუმენტის ლოგიკა, რომლითაც ეს არსი დაცულია.
- პატენტის ფორმულა დაცვის ფარგლების იურიდიული საზღვარია. "Comprising" და "consisting of" პატენტის ენაში სხვადასხვა ფარგლებს ნიშნავს: პირველი ღია ჩამონათვალია, მეორე კი დახურული. ეს განსხვავება თარგმანში აუცილებლად უნდა შენარჩუნდეს
- ტერმინოლოგიური თანმიმდევრულობა პატენტში აბსოლუტურია: ერთი და იგივე ელემენტი აღწერილობაში, ფორმულაში და ნახაზების განმარტებაში სიტყვასიტყვით ერთნაირად უნდა ერქვას. სინონიმის გამოყენება, რაც სხვა ტექსტში სტილის ნიშანია, აქ შეცდომაა
- ნიცის კლასიფიკაციის ტერმინები სავაჭრო ნიშნის განაცხადში ოფიციალურ ქართულ ან უცხოურ ვერსიას უნდა ემთხვეოდეს, თავისუფალი თარგმანი კი განაცხადის დაბრუნების მიზეზი ხდება
- სალიცენზიო ტერმინები "exclusive", "sole" და "non-exclusive" სამი განსხვავებული სამართლებრივი რეჟიმია, და "sole license"-ის "ექსკლუზიურად" თარგმნა ლიცენზიარს საკუთარი გამოყენების უფლებას ართმევს
- საავტორო სამართლის ცნებები სისტემებს შორის განსხვავდება: ინგლისურენოვანი "work made for hire" ქართულ სამართალში პირდაპირ არ არსებობს, ხოლო "moral rights" კონტინენტურ სისტემაში უფრო ფართო და გაუსხვისებელი უფლებაა
პროფესიული IP მთარგმნელი ამ განსხვავებებს იცნობს და თარგმანში იმ ტერმინს ირჩევს, რომელსაც საქპატენტი, EPO, WIPO ან შესაბამისი უცხოური უწყება აღიარებს.
პატენტის თარგმანი: სად იმალება რისკი
პატენტის თარგმანში შეცდომის შედეგი განსაკუთრებით მძიმეა, რადგან ბევრ იურისდიქციაში სწორედ თარგმნილი ტექსტი განსაზღვრავს დაცვის ფარგლებს. თუ თარგმანი ორიგინალზე ვიწროა, კომპანია დაცვის ნაწილს კარგავს; თუ უფრო ფართოა, პატენტი შეიძლება საერთოდ ბათილად იქნას ცნობილი. ამიტომ პატენტებზე ვმუშაობთ სპეციალური პროცედურით:
- თარგმანს ასრულებს მთარგმნელი შესაბამისი ტექნიკური დარგის (ქიმია, ფარმაცია, მექანიკა, ელექტრონიკა, IT) ცოდნით
- პატენტის ფორმულა ითარგმნება ორიგინალის სტრუქტურის აბსოლუტური დაცვით, ერთი წინადადების პრინციპის ჩათვლით
- ტერმინოლოგიური ბაზა ყოველი პატენტისთვის ცალკე იქმნება და საპატენტო ოჯახის ყველა შემდგომ დოკუმენტში გამოიყენება
- რედაქტირებას ასრულებს მეორე სპეციალისტი, რომელიც ფორმულის და აღწერილობის ტერმინოლოგიურ იდენტურობას ამოწმებს
სავაჭრო ნიშნის რეგისტრაცია საქართველოში და საზღვარგარეთ
უცხოური ბრენდი, რომელიც ქართულ ბაზარზე შემოდის, სავაჭრო ნიშანს საქპატენტში არეგისტრირებს, ან მადრიდის სისტემით საქართველოზე გაფართოებას ითხოვს. ორივე შემთხვევაში საჭიროა საქონლისა და მომსახურების ჩამონათვალის და თანმხლები დოკუმენტების ქართული თარგმანი ნიცის კლასიფიკაციის ოფიციალური ტერმინოლოგიით. ქართული კომპანია კი, რომელიც ბრენდს საზღვარგარეთ იცავს, იმავეს საპირისპირო მიმართულებით საჭიროებს. ვთარგმნით განაცხადებს, ოპოზიციებს, დავის მასალებს და გადაცემის შეთანხმებებს, ვუზრუნველყოფთ ნოტარიულ დამოწმებას და აპოსტილს, სადაც უცხოური უწყება ამას მოითხოვს.
სალიცენზიო ხელშეკრულებები: ფული ტერმინოლოგიაშია
სალიცენზიო ხელშეკრულება ინტელექტუალური საკუთრების კომერციალიზაციის ინსტრუმენტია, და მისი ეკონომიკური არსი რამდენიმე ტერმინშია: ლიცენზიის ტიპი, ტერიტორია, ვადა, გამოყენების სფერო, ქველიცენზირების უფლება, როიალტის ბაზა და გამოთვლის წესი, ხარისხის კონტროლი და ხელშეკრულების შეწყვეტის შედეგები. თითოეული ეს ცნება ორივე ენაზე იდენტურად უნდა იკითხებოდეს, წინააღმდეგ შემთხვევაში ლიცენზიარი და ლიცენზიატი სხვადასხვა ხელშეკრულებას აწერენ ხელს.
ვმუშაობთ ორსვეტიან ფორმატშიც, ორიგინალის ნუმერაციისა და განმარტებების ნაწილის ზუსტი დაცვით, ისევე როგორც სხვა კომერციულ ხელშეკრულებებზე. პროგრამული უზრუნველყოფის ლიცენზიებში ცალკე ყურადღებას ვუთმობთ ტექნიკურ ტერმინოლოგიას: მომხმარებელთა რაოდენობა, ინსტალაციის უფლება, კოდზე წვდომა, განახლებების და მხარდაჭერის პირობები, მონაცემთა დამუშავება.
კონფიდენციალურობა IP დოკუმენტებში
პატენტის განაცხადი გამოქვეყნებამდე კომპანიის ყველაზე დაცული ინფორმაციაა: მისი გაჟონვა სიახლის დაკარგვას და პატენტუნარიანობის ჩამორთმევას ნიშნავს. ნოუ-ჰაუს სალიცენზიო ხელშეკრულება კი თავად კომერციულ საიდუმლოებას აღწერს. ამიტომ IP დოკუმენტებზე ვმუშაობთ მაქსიმალური დაცვის რეჟიმით: ხელმოწერილი NDA ყველა შემსრულებელთან, პროექტზე მორგებული კონფიდენციალურობის შეთანხმება დამკვეთის მოთხოვნით, დაშიფრული გადაცემა, წვდომა მხოლოდ დანიშნული გუნდისთვის და ფაილების წაშლა შეთანხმებულ ვადაში.
ხშირად დასმული კითხვები
ვინ თარგმნის პატენტს: ტექნიკური სპეციალისტი თუ იურიდიული მთარგმნელი?
ორივე. თარგმანს ასრულებს მთარგმნელი შესაბამისი ტექნიკური დარგის ცოდნით, რედაქტირებას კი საპატენტო ტერმინოლოგიაში სპეციალიზებული სპეციალისტი, რომელიც ფორმულის სტრუქტურას და ტერმინოლოგიურ იდენტურობას ამოწმებს.
როგორ თარგმნით საქონლისა და მომსახურების ჩამონათვალს სავაჭრო ნიშნის განაცხადში?
ნიცის კლასიფიკაციის ოფიციალური ტერმინოლოგიით, რომელსაც საქპატენტი და უცხოური უწყებები აღიარებენ. თავისუფალი თარგმანი განაცხადის დაბრუნების ერთ-ერთი ყველაზე ხშირი მიზეზია.
რა განსხვავებაა ექსკლუზიურ, ერთპიროვნულ და არაექსკლუზიურ ლიცენზიას შორის თარგმანში?
ეს სამი განსხვავებული სამართლებრივი რეჟიმია: ექსკლუზიური ლიცენზია თავად ლიცენზიარსაც უზღუდავს გამოყენებას, ერთპიროვნული (sole) კი არა. თარგმანში ამ განსხვავებას ზუსტად ვინარჩუნებთ და, საჭიროებისას, მთარგმნელის შენიშვნას ვურთავთ.
რამდენ ხანში სრულდება პატენტის განაცხადის თარგმანი?
საშუალო მოცულობის (20-30 გვერდი) პატენტის განაცხადის თარგმანი რედაქტირებით 4-6 სამუშაო დღეს მოითხოვს. ვადა დამოკიდებულია ტექნიკურ სირთულეზე და ფორმულის მოცულობაზე, პრიორიტეტული ვადის შემთხვევაში კი პროცესს ვაჩქარებთ.
საჭიროა თუ არა სალიცენზიო ხელშეკრულების თარგმანის ნოტარიული დამოწმება?
მხარეთა შორის შიდა გამოყენებისთვის არა. საქპატენტში ლიცენზიის რეგისტრაციისთვის, სასამართლოში ან საგადასახადო ორგანოში წარსადგენად, როგორც წესი, დამოწმებული თარგმანი მოითხოვება.
ინახავთ თუ არა ტერმინოლოგიურ ბაზას საპატენტო ოჯახის შემდგომი დოკუმენტებისთვის?
დიახ. ყოველი პატენტისთვის ვქმნით ცალკე ტერმინოლოგიურ ბაზას, რომელიც ექსპერტიზის შენიშვნებზე პასუხების, ცვლილებების და ვალიდაციის დოკუმენტების თარგმანში გამოიყენება, რაც ტერმინოლოგიურ იდენტურობას წლების განმავლობაში ინარჩუნებს.
გამოგვიგზავნეთ პატენტის განაცხადი, სავაჭრო ნიშნის დოკუმენტაცია ან სალიცენზიო ხელშეკრულება და მიუთითეთ, რომელ უწყებაში ან რომელ მხარესთან წარადგენთ: შევარჩევთ დარგობრივ მთარგმნელს, გეტყვით ვადას, და კონფიდენციალურობის შეთანხმებას მასალების მიღებამდე გავაფორმებთ.