მალაიური ენის ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანი

მალაიური დოკუმენტის ნოტარიული დამოწმება საქართველოში ერთი არსებითი განსხვავებით იწყება: მალაიზია ჰააგის აპოსტილის კონვენციის წევრი არ არის, და აპოსტილის ნაცვლად, რომელიც სხვა ენების შემთხვევაში ერთ უწყებაში ერთ დღეში სრულდება, მალაიზიური და ქართული დოკუმენტები სრულ საკონსულო ლეგალიზაციას გადიან, სამ-ოთხ ეტაპად, ორ ქვეყანაში, რეზიდენტი საელჩოს გარეშე. ამას ემატება მალაიზიის საკუთარი მთარგმნელთა სისტემა (ITBM და მალაიზიის მთარგმნელთა ასოციაცია), რომელიც ქართულ ნოტარიულ დამოწმებას ავტომატურად არ ცნობს, ორმაგი სამართლებრივი სისტემა (სამოქალაქო და შარიათის სასამართლოები), რომელიც ერთსა და იმავე საოჯახო საკითხზე სხვადასხვა დოკუმენტს გასცემს, და bin/binti სახელის სისტემა, რომელიც ქართული უწყებისთვის განმარტებას მოითხოვს. ამავე დროს ბრუნეის, სინგაპურისა და ინდონეზიის მალაიური დოკუმენტები აპოსტილით მიიღება. ამ გვერდზე ვაღწერთ, რას ამოწმებს ქართველი ნოტარიუსი მალაიური თარგმანის შემთხვევაში, როგორ მუშაობს საკონსულო ლეგალიზაციის ჯაჭვი ორივე მიმართულებით, რომელი ენიდან მოწმდება ორენოვანი დოკუმენტი და როგორ დაგეგმოთ პროცესი, რომელიც აპოსტილზე გაცილებით ხანგრძლივია.

ორი სისტემა თარგმანის ოფიციალურობისა

მალაიზიაში ოფიციალურ თარგმანს სასამართლოები და უწყებები ITBM-ისგან (მალაიზიის თარგმანისა და წიგნის ინსტიტუტი), მალაიზიის მთარგმნელთა ასოციაციის (PPM) სერტიფიცირებული წევრებისგან ან სასამართლოს მიერ დაშვებული მთარგმნელებისგან იღებენ, ხოლო ნოტარიუსი (notary public) მალაიზიაში ბრიტანული ტრადიციის ვიწრო ფუნქციის ფიგურაა: ხელმოწერებსა და ასლებს ამოწმებს, თარგმანს არა. საქართველოში თარგმანს ნოტარიუსი ამოწმებს რეგისტრირებული მთარგმნელის ხელმოწერის დადასტურებით. ეს ორი სისტემა ერთმანეთს ავტომატურად არ ცნობს: მალაიზიაში სერტიფიცირებული მთარგმნელის ქართული თარგმანი საქართველოში ქართული ნოტარიული აქტის გარეშე ოფიციალურ დოკუმენტად არ ითვლება, ხოლო ქართული ნოტარიული თარგმანი მალაიზიაში მხოლოდ საკონსულო ლეგალიზაციის სრული ჯაჭვის შემდეგ მიიღება, და ზოგიერთი უწყება ადგილობრივი სერტიფიცირებული მთარგმნელის დამატებით დამოწმებას ითხოვს.

ვინ არის უფლებამოსილი მალაიური თარგმანის შესრულებაზე საქართველოში

ქართველ ნოტარიუსთან თარგმანს მხოლოდ ის მთარგმნელი ამოწმებს, რომელიც კონკრეტულ ენობრივ წყვილზეა რეგისტრირებული. მალაიური ენისთვის ეს მალაიურ-ქართულ რეგისტრაციას ნიშნავს, რომელიც საქართველოში ერთეულ სპეციალისტს აქვს. ორენოვანი მალაიურ-ინგლისური დოკუმენტი, სადაც ყველა ველი, ბეჭედი და ჩანაწერი ორივე ენაზეა, ინგლისურზე რეგისტრირებული მთარგმნელის ხელმოწერითაც მოწმდება, ინგლისური სვეტიდან, და დამოწმების ჩანაწერში „ინგლისური“ ფიგურირებს; მაგრამ თუ რომელიმე ელემენტი მხოლოდ მალაიურადაა, მალაიური რეგისტრაციაა საჭირო, და ჩანაწერში ორივე ენა იწერება. ინდონეზიურზე რეგისტრირებული მთარგმნელი მალაიურ დოკუმენტს ხელს ვერ მოაწერს, და პირიქით.

რას ამოწმებს ნოტარიუსი მალაიური თარგმანის შემთხვევაში

დამოწმებაზე მთარგმნელს თან აქვს დედანი ან მისი ასლი, სრული თარგმანი და პირადობა. ნოტარიუსი ამოწმებს რეგისტრაციას მალაიურ (ან ინგლისურ) ენაზე, აკინძავს დედნის ასლსა და თარგმანს, ნომრავს გვერდებს და ბოლო გვერდზე ადებს დამოწმების ჩანაწერს ბეჭდით, ხელმოწერითა და რეესტრის ნომრით. ჯავით (არაბული დამწერლობით) შედგენილი ფრაგმენტების შემთხვევაში საწყისი ენა მალაიურია, გრაფიკის მიუხედავად, და თარგმანში ვუთითებთ, რომელი ფრაგმენტი რომელი დამწერლობითაა. დამოწმების ფაქტი საქართველოს ნოტარიუსთა პალატის ელექტრონულ რეესტრში ნომრით მოწმდება, რაც საკონსულო ლეგალიზაციის შემდგომ ეტაპებზე გამოსადეგია.

საკონსულო ლეგალიზაცია: მალაიზიური დოკუმენტი საქართველოსთვის

მალაიზიური დოკუმენტის საქართველოში ოფიციალურად გამოსაყენებლად ჯაჭვი ასეთია: დოკუმენტს გამცემი უწყება (JPN, უნივერსიტეტი, SSM, სასამართლო) ან მალაიზიელი ნოტარიუსი/კომისარი ფიცისთვის ადასტურებს; მალაიზიის საგარეო საქმეთა სამინისტრო (Wisma Putra, საკონსულო განყოფილება) დოკუმენტს ლეგალიზაციას უკეთებს; საქართველოს საკონსულო წარმომადგენლობა, რომელსაც მალაიზია აქვს დაქვემდებარებული, ლეგალიზაციას ადასტურებს; შემდეგ საქართველოში ქართული ნოტარიული თარგმანი დგება. თითოეულ ეტაპს საკუთარი ვადა აქვს, და მთელი ჯაჭვი კვირებს მოითხოვს. თუ დოკუმენტი უკვე საქართველოშია ლეგალიზაციის გარეშე, ის მალაიზიაში წარმომადგენლის მეშვეობით უნდა დაბრუნდეს, ან, ზოგიერთ შემთხვევაში, მალაიზიის საელჩოში, რომელსაც საქართველო აქვს დაქვემდებარებული, დამოწმდეს. ბრუნეის, სინგაპურისა და ინდონეზიის დოკუმენტებისთვის ეს ჯაჭვი ერთი აპოსტილით იცვლება.

საკონსულო ლეგალიზაცია: ქართული დოკუმენტი მალაიზიისთვის

საპირისპირო მიმართულებით ჯაჭვი ასეთია: ქართული დედანი (ან მისი ნოტარიულად დამოწმებული ასლი) და ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანი მალაიურად ან ინგლისურად; საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს საკონსულო დეპარტამენტი ნოტარიუსის ხელმოწერასა და ბეჭედს ლეგალიზაციას უკეთებს; მალაიზიის საელჩო, რომელსაც საქართველო აქვს დაქვემდებარებული (რეზიდენტი საელჩო თბილისში არ არის), ლეგალიზაციას ადასტურებს. მალაიზიის უწყებების უმეტესობა ინგლისურ თარგმანს იღებს, ამიტომ ქართული დოკუმენტი მალაიზიისთვის ხშირად ინგლისურად ითარგმნება, ინგლისურზე რეგისტრირებული მთარგმნელის ხელმოწერით; მალაიური სავალდებულოა შარიათის სასამართლოში, JPN-ის ზოგიერთ პროცედურაში, სახელმწიფო რელიგიურ დეპარტამენტებსა და მალაიურენოვან ბლანკებში. მთელ ჯაჭვს ერთ შეკვეთად ვმართავთ, მალაიზიის საელჩოს ეტაპის ჩათვლით, საერთაშორისო კურიერით.

ორმაგი სამართლებრივი სისტემა და საოჯახო დოკუმენტები

მალაიზიაში მუსლიმების საოჯახო საკითხები (ქორწინება, განქორწინება, მემკვიდრეობა, მეურვეობა) შარიათის სასამართლოებისა და შტატების რელიგიური დეპარტამენტების იურისდიქციაშია, არამუსლიმებისა კი სამოქალაქო სასამართლოებისა და JPN-ის. ეს ნიშნავს, რომ მალაიზიური ქორწინების მოწმობა ორი სრულიად სხვადასხვა დოკუმენტი შეიძლება იყოს: Sijil Perkahwinan (JPN, სამოქალაქო, ორენოვანი) ან Sijil Nikah (შტატის რელიგიური დეპარტამენტი, მალაიურად, ხშირად ჯავითაც), განქორწინება კი სამოქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება ან შარიათის სასამართლოს talaq-ის დადასტურება. ქართული უწყება ამ განსხვავებას არ იცნობს, და ნოტარიულად დამოწმებულ თარგმანში დოკუმენტის გამცემ ორგანოს, იურისდიქციასა და სამართლებრივ ბუნებას შენიშვნით ვხსნით. საქართველოში ქორწინებისთვის მალაიზიელი მოქალაქის ცნობა ქორწინებაში არყოფნის შესახებ სტატუტორული განცხადების (Surat Akuan Sumpah) ფორმით მოდის, კომისარ ფიცისთვის წინაშე, და ლეგალიზაციის ჯაჭვს გადის.

სახელი დამოწმებულ თარგმანში: bin, binti, a/l, a/p

მალაიზიური პასპორტის სახელის ველი მთლიანი სახელია გვარის გარეშე: Ahmad bin Abdullah, Siti Nurhaliza binti Ismail, Tan Wei Ming (ჩინური კლანური გვარით წინ), Rajesh a/l Kumar (ინდური). ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანი დედანს იმეორებს და არა ასწორებს: ველების სტრუქტურა და ჩანაწერები ზუსტად ისე რჩება, როგორც პასპორტშია, ხოლო მთარგმნელის შენიშვნაში ვხსნით, რომ „bin/binti“ მამის სახელს აერთებს და გვარი არ არის, ცოლ-ქმარს საერთო „გვარი“ არ აქვს, ბავშვის სახელი კი მამის სახელს „bin/binti“-ით შეიცავს. ქართული ტრანსკრიფცია პასპორტის ლათინურ ჩანაწერს მიჰყვება, რადგან სწორედ ეს ფორმა ხვდება ბინადრობის ბარათზე. საოჯახო პაკეტის შემთხვევაში შენიშვნა ოჯახურ კავშირს დაბადების მოწმობების საფუძველზე ადასტურებს.

MyKad-ის ნომერი და ბლანკის მონაცემები

მალაიზიური 12-ნიშნა პირადი ნომერი (ფორმატით YYMMDD-PB-###G), პასპორტის ნომერი, JPN-ის რეგისტრაციის ნომერი, SSM-ის კომპანიის ნომერი (ახალი 12-ნიშნა და ძველი ფორმატი ერთდროულად), დიპლომის სერია: ყველა ეს მონაცემი თარგმანში უცვლელად გადმოგვაქვს, ტირეების შენარჩუნებით, აბრევიატურას ქართულად ვხსნით. რედაქტორი ნოტარიუსთან წასვლამდე თითოეულ სიმბოლოს ადარებს დედანს. საქართველოს ბანკი და სააგენტო სწორედ ამ ნომრებით ამოწმებს დოკუმენტს.

ორენოვანი დოკუმენტი: რომელი ენიდან მოწმდება

მალაიზიური დაბადების მოწმობა, MyKad, მართვის მოწმობა, დიპლომები და SSM-ის დოკუმენტები ხშირად ორენოვანია, და ინგლისური სვეტიდან თარგმნა ინგლისურზე რეგისტრირებული მთარგმნელის ხელმოწერით სწრაფი ვარიანტია. მაგრამ ბეჭდები ხშირად მხოლოდ მალაიურადაა, ხელნაწერი ჩანაწერები რეგისტრატორის ენით, სახელმწიფო რელიგიური დეპარტამენტების დოკუმენტები კი მთლიანად მალაიურად და ჯავით. შეკვეთისას ვამოწმებთ თითოეულ ელემენტს და ვწყვეტთ: ინგლისური რეგისტრაცია საკმარისია, თუ მალაიური საჭიროა; ორივეს გამოყენებისას დამოწმების ჩანაწერში ორივე ენა ფიგურირებს, თარგმანის ტექსტში კი ვუთითებთ, რომელი ფრაგმენტი რომელი ენიდანაა.

ტიპური სცენარები

ქორწინება საქართველოში

იუსტიციის სახლი მალაიზიელი მოქალაქისგან ითხოვს ცნობას ქორწინებაში არყოფნის შესახებ, რომელიც მალაიზიაში სტატუტორული განცხადების ფორმით დგება, Wisma Putra-ში ლეგალიზაციას გადის და საქართველოს საკონსულოში დასტურდება, შემდეგ ქართულად ითარგმნება და ნოტარიულად მოწმდება. ქორწინების შემდეგ ქართული მოწმობა მალაიზიისთვის ინგლისურად ან მალაიურად ითარგმნება და საპირისპირო ჯაჭვს გადის; მუსლიმი მოქალაქის შემთხვევაში მალაიზიის რელიგიური დეპარტამენტი ქორწინების რეგისტრაციისთვის დამატებით მოთხოვნებს აყენებს, რაც რეგისტრაციამდე უნდა დაზუსტდეს.

სტუდენტი ქართულ სამედიცინო უნივერსიტეტში

SPM/STPM სერტიფიკატები, სამედიცინო ცნობა, ვაქცინაციის ბარათი და პასპორტი ქართულად ითარგმნება უნივერსიტეტისა და ბინადრობის სააგენტოსთვის; სერტიფიკატები ლეგალიზაციის ჯაჭვს მალაიზიაში წინასწარ უნდა გადიოდეს, რადგან შემდეგ წარმომადგენლის მეშვეობით მოგვარება კვირებს მოითხოვს. სწავლის ცნობა და ჩარიცხვის ბრძანება ინგლისურად ითარგმნება მალაიზიის უმაღლესი განათლების სამინისტროსა და სასწავლო სესხის ფონდისთვის.

მალაიზიური კომპანია საქართველოში

Sdn. Bhd.-ს შვილობილი კომპანიის რეგისტრაციისთვის საჯარო რეესტრი ითხოვს SSM-ის სარეგისტრაციო დოკუმენტების, კონსტიტუციისა და დირექტორთა გადაწყვეტილების ნოტარიულად დამოწმებულ თარგმანს, ლეგალიზაციის სრული ჯაჭვის შემდეგ. კომპანიის სახელწოდებას უცვლელად ვინარჩუნებთ და ორგანიზაციულ-სამართლებრივ ფორმას ფრჩხილებში ვხსნით (Sdn. Bhd. - კერძო შეზღუდული პასუხისმგებლობის კომპანია, ქართული შპს-ს ფუნქციური ეკვივალენტი).

ჰალალის სერტიფიცირება

ქართული მწარმოებლის დოკუმენტაცია JAKIM-ისთვის ან მისი აღიარებული ორგანოსთვის ინგლისურად ან მალაიურად ითარგმნება; სერტიფიცირების ორგანოს მოთხოვნით ზოგიერთი დოკუმენტი ნოტარიულად მოწმდება და ლეგალიზაციას გადის, ტექნიკური დოკუმენტაცია კი უბრალო თარგმანად რჩება.

მინდობილობა მალაიზიისთვის

ქართველი მოქალაქის, კომპანიის ან საქართველოში მყოფი მალაიზიელი მოქალაქის მიერ მალაიზიაში წარმომადგენლისთვის გაცემული მინდობილობა (Surat Kuasa Wakil / Power of Attorney) ქართველ ნოტარიუსთან ქართულად დგება, ინგლისურად ან მალაიურად ითარგმნება, მოწმდება და საკონსულო ლეგალიზაციის ჯაჭვს გადის. მალაიზიის სამართალი მინდობილობის მიმართ ბრიტანულ ტრადიციას მიჰყვება: უძრავი ქონების გარიგებებისთვის მინდობილობა მაღალ სასამართლოში (High Court) უნდა დარეგისტრირდეს, და მისი ფორმა კონკრეტულ მოთხოვნებს ექვემდებარება. ამიტომ მალაიზიისთვის განკუთვნილი მინდობილობის შედგენამდე ვურჩევთ ადგილობრივი იურისტის ან უწყების მოთხოვნები დაზუსტდეს. საპირისპირო მიმართულებით მალაიზიური მინდობილობა ქართველი ნოტარიუსისთვის ქართულად ითარგმნება, ლეგალიზაციის შემდეგ.

სასამართლო და შარიათის სასამართლოს აქტები

მალაიზიის სამოქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება (მაგისტრატის, სესიების, მაღალი სასამართლო) ინგლისურად ან მალაიურად გამოდის, შარიათის სასამართლოს აქტები კი მალაიურად, ისლამური სამართლის არაბული ტერმინოლოგიით. საქართველოში ცნობისთვის ვინარჩუნებთ სასამართლოს სრულ დასახელებას, საქმის ნომერს, ძალაში შესვლის აღნიშვნასა და სარეზოლუციო ნაწილის ზუსტ ფორმულირებას, შარიათის სასამართლოს აქტის შემთხვევაში კი იურისდიქციასა და ტერმინოლოგიას განმარტებით ვხსნით (talaq, fasakh, nafkah, hadhanah). ლეგალიზაცია სასამართლო აქტზე იმავე ჯაჭვით ხდება.

განათლების დოკუმენტების დამოწმება

მალაიზიური SPM/STPM სერტიფიკატებისა და დიპლომების საქართველოში აღიარებისთვის განათლების ხარისხის განვითარების ეროვნული ცენტრი დამოწმებულ თარგმანს ითხოვს, დანართში კი მალაიზიური ასოებიანი შეფასების სისტემისა (A+ დან G-მდე SPM-ში, CGPA უნივერსიტეტში) და კრედიტების განმარტება სჭირდება. მალაიზიური უნივერსიტეტების დიპლომები ხშირად ორენოვანია და MQA-ს აკრედიტაციის ცნობით მოდის; დამოწმება ინგლისური სვეტიდან ან მალაიური რეგისტრაციით ხდება, დოკუმენტის სტრუქტურის მიხედვით. ლეგალიზაცია განათლების დოკუმენტებზე მალაიზიის განათლების სამინისტროს, Wisma Putra-სა და საქართველოს საკონსულოს ჯაჭვით ხდება. საპირისპირო მიმართულებით ქართული დიპლომის მალაიზიაში აღიარება MQA-ს პროცედურით ხდება და ინგლისურად დამოწმებულ, ლეგალიზებულ თარგმანს ითხოვს.

ბრუნეი, სინგაპური, ინდონეზია: აპოსტილის მარშრუტი

მალაიურენოვანი დოკუმენტი ბრუნეიდან (აპოსტილის კონვენციის წევრი 1987 წლიდან), სინგაპურიდან (2021 წლიდან) ან ინდონეზიიდან (2022 წლიდან, ინდონეზიური ენით) საკონსულო ლეგალიზაციის ნაცვლად აპოსტილით მიიღება, რომელსაც შესაბამისი ქვეყნის უფლებამოსილი ორგანო ადებს (ბრუნეიში პრემიერ-მინისტრის ოფისი, სინგაპურში აკადემიის საზოგადოებრივი ნოტარიატის სამსახური, ინდონეზიაში იუსტიციისა და ადამიანის უფლებათა სამინისტრო). ქართული ნოტარიული თარგმანი ამ დოკუმენტებზე იმავე წესით მოწმდება, ლეგალიზაციის ჯაჭვი კი ერთი აპოსტილით იცვლება, რაც ვადებს მნიშვნელოვნად ამცირებს. შეკვეთისას გამცემ ქვეყანას პირველად ვამოწმებთ.

რამდენი დამოწმებული ეგზემპლარი გჭირდებათ

ერთი მალაიზიური დოკუმენტი საქართველოში ხშირად რამდენიმე უწყებაში მიდის, და დამოწმებული თარგმანის ორიგინალს უწყება საქმეში იტოვებს. ვინაიდან ლეგალიზაციის ჯაჭვი ერთ დედანზე ერთხელ სრულდება, თავიდანვე ღირს იმდენი ეგზემპლარის დამოწმება, რამდენი მიმღებიც გაქვთ: დამატებითი ეგზემპლარი ერთდროულად მოწმდება, მოგვიანებით დამატება კი, მალაიური მთარგმნელის შეზღუდული ხელმისაწვდომობის გამო, დროს მოითხოვს.

რატომ ბრუნდება მალაიური თარგმანი და როგორ ვასწორებთ

სხვა შემსრულებლის ნამუშევარში ყველაზე ხშირად ვხვდებით: აპოსტილის „ძებნას“ მალაიზიური დოკუმენტისთვის და ლეგალიზაციის ჯაჭვის გამოტოვებას; მალაიზიაში სერტიფიცირებული მთარგმნელის თარგმანის საქართველოში ქართული დამოწმების გარეშე წარდგენას; bin/binti სისტემის შენიშვნის არარსებობას; ინგლისური სვეტის თარგმნას მალაიური ბეჭდებისა და რელიგიური დეპარტამენტის ველების გამოტოვებით; ინდონეზიურის მთარგმნელის ხელმოწერას; Sijil Nikah-ის სამოქალაქო ქორწინების მოწმობად წარდგენას იურისდიქციის განმარტების გარეშე. თითოეული გამოსწორებადია დოკუმენტის თავიდან თარგმნის გარეშე, ლეგალიზაციის ხარვეზი კი მალაიზიაში წარმომადგენლის ან საელჩოს მეშვეობით სწორდება.

ვადები და დისტანციური შეკვეთა

სტანდარტული მალაიური დოკუმენტის ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანი ორ სამუშაო დღეში მზადდება, ექსპრეს რეჟიმი მოკლე დოკუმენტებზე მთარგმნელის ხელმისაწვდომობის მიხედვით არის შესაძლებელი; საკონსულო ლეგალიზაციის ჯაჭვი კვირებს მოითხოვს და შეკვეთისას ეტაპობრივად იგეგმება. პროცესი ონლაინ ორგანიზდება: დოკუმენტს საიტზე ატვირთავთ, გადახდას დისტანციურად ახდენთ, მზა პაკეტს კურიერით იღებთ საქართველოში ან საერთაშორისო ამანათით მალაიზიაში. ლეგალიზაციისთვის დედანი ფიზიკურად არის საჭირო, რაც კურიერის ვადებში გათვალისწინებულია.

ხშირად დასმული კითხვები