იაპონური ენის თარჯიმანი თბილისში

იაპონურ თარგმანს საქართველოში სამი განსხვავებული ნაკადი მოჰყავს ჩვენამდე. პირველი ქართველი მოჭიდავეებია: სუმოს პროფესიონალები, ძიუდოისტები და მათი ოჯახები, რომლებსაც იაპონიის საიმიგრაციო სამსახურთან, სუმოს ასოციაციასთან და მუნიციპალიტეტთან დოკუმენტების ურთიერთობა აქვთ. მეორე სტუდენტები და მკვლევრები MEXT-ის სასტიპენდიო პროგრამით ტოკიოს, კიოტოსა და ოსაკის უნივერსიტეტებში, და ინჟინრები, რომლებიც იაპონურ კომპანიებში მუშაობენ. მესამე იაპონური ინვესტიციები და პროექტები საქართველოში: JICA-ს ინფრასტრუქტურული სესხები, იაპონური ავტომობილების იმპორტი, ტურისტები და ღვინის იმპორტიორები, რომლებმაც ქართული ღვინო იაპონიის ბაზარზე შეიყვანეს. ჩვენ ვთარგმნით იაპონურიდან ქართულად და ქართულიდან იაპონურად, თარგმანს ნოტარიულად ვამოწმებთ და აპოსტილს იუსტიციის სახლში ვურთავთ. ამ გვერდზე კი იმას ვხსნით, რითაც იაპონიის დოკუმენტური სისტემა ყველა სხვისგან განსხვავდება: საოჯახო რეესტრი, რომელიც დაბადების მოწმობას ცვლის, პირადი ბეჭედი ხელმოწერის ნაცვლად, სამი დამწერლობა ერთ ტექსტში და თარიღი, რომელიც იმპერატორის ეპოქით ითვლება.

იაპონიაში დაბადების მოწმობა არ არსებობს: კოსეკი და მისი ამონაწერები

პირველი, რაც ქართველ კლიენტს ვუზუსტებთ: იაპონია დაბადების, ქორწინებისა და გარდაცვალების მოწმობებს ევროპული გაგებით არ გასცემს. იაპონელი მოქალაქის ყველა სამოქალაქო აქტი ერთ საოჯახო რეესტრში (戸籍, კოსეკი) იწერება, რომელსაც მუნიციპალიტეტი აწარმოებს, და "დაბადების მოწმობის" ფუნქციას კოსეკის ამონაწერი ასრულებს: სრული ასლი (戸籍謄本, კოსეკი-ტოჰონი), სადაც მთელი ოჯახია, ან ინდივიდუალური ამონაწერი (戸籍抄本, კოსეკი-შოჰონი), სადაც ერთი პირი. უცხოელი, მათ შორის საქართველოს მოქალაქე, კოსეკში არ შედის, და მისი სამოქალაქო აქტები იაპონიაში ბინადრობის ბარათითა (在留カード) და მოქალაქეობის ცნობით (住民票, ჯუმინ-ჰიო) დასტურდება. ქართული უწყება კი "დაბადების მოწმობას" ითხოვს, და აქ ჩვენი როლი ორმაგია: კოსეკის ამონაწერს ვთარგმნით ისე, რომ სათაური და სტრუქტურა დედნის ერთგული დარჩეს, ხოლო შენიშვნაში ვხსნით, რომ ეს იაპონიის სისტემაში დაბადების ან ქორწინების მოწმობის ეკვივალენტია. ქართველი ნოტარიუსი და იუსტიციის სახლი ამ ფორმას იღებს, თუ ამონაწერს იაპონიის აპოსტილი და ჩვენი ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანი ახლავს.

აპოსტილი იაპონიაში: საგარეო საქმეთა სამინისტრო, ტოკიო და ოსაკა

იაპონია ჰააგის აპოსტილის კონვენციას 1970 წლიდან იყენებს, და აპოსტილს საგარეო საქმეთა სამინისტროს (外務省) საკონსულო სამსახური გასცემს, ორ ოფისში, ტოკიოსა და ოსაკაში, უშუალოდ ან ფოსტით. სახელმწიფო დოკუმენტს, კოსეკის ამონაწერს, ჯუმინ-ჰიოს, ნასამართლობის ცნობას, აპოსტილი პირდაპირ ურთვება. კერძო დოკუმენტს კი, მათ შორის იაპონიაში შესრულებულ თარგმანს, დიპლომის ასლს ან მინდობილობას, ჯერ იაპონელი ნოტარიუსი (公証人) ამოწმებს, შემდეგ ადგილობრივი იუსტიციის ბიურო (法務局) ნოტარიუსის ხელმოწერას, და მხოლოდ ამის შემდეგ სამინისტრო აპოსტილს; ტოკიოსა და რამდენიმე დიდი ქალაქის ნოტარიუსები ამ სამ საფეხურს ერთ ვიზიტში ასრულებენ (ワンストップサービス), დანარჩენ პრეფექტურებში კი სამი ცალკე ვიზიტია. ეს იაპონიაში მყოფი ქართველისთვის მნიშვნელოვანი დეტალია, რადგან უნივერსიტეტის დიპლომი იაპონიაში სახელმწიფო დოკუმენტად არ ითვლება და სამივე საფეხურს გადის. საპირისპირო მიმართულებით ყველაფერი მარტივია: ქართული დოკუმენტი იაპონიისთვის აპოსტილს იუსტიციის სახლში იღებს, რასაც შეკვეთის ფარგლებში ჩვენ ვასრულებთ.

ვინ მოდის ჩვენთან იაპონური თარგმანისთვის

• სუმოს, ძიუდოსა და რაგბის ქართველი სპორტსმენები და მათი ოჯახები: ბინადრობის სტატუსი, ქორწინება, ბავშვის რეგისტრაცია, კონტრაქტები
• MEXT-ის სტიპენდიატები და თვითდაფინანსებული სტუდენტები ტოკიოს, კიოტოს, ოსაკის, ცუკუბასა და ტოჰოკუს უნივერსიტეტებში
• ინჟინრები და IT სპეციალისტები, რომლებიც იაპონურ კომპანიებში "ინჟინრის/ჰუმანიტარული ცოდნის სპეციალისტის" სტატუსით მუშაობენ
• ქართულ-იაპონური ოჯახები: ქორწინება ორივე ქვეყანაში, ბავშვის მოქალაქეობა, განქორწინება, მემკვიდრეობა
• იაპონიაში მცხოვრები ქართველები, რომლებსაც საქართველოში იაპონური ცნობა, სასამართლო გადაწყვეტილება ან საპენსიო დოკუმენტი სჭირდებათ
• ქართული ღვინის, თხილისა და ჩაის ექსპორტიორები იაპონელ იმპორტიორებთან, იაპონური ავტომობილების იმპორტიორები
• იაპონური კომპანიები, JICA და კულტურული ფონდები, რომლებიც საქართველოში მუშაობენ

იაპონური დამწერლობა თარგმანში: კანჯი, ჰირაგანა, კატაკანა და სახელი, რომელიც ორნაირად იკითხება

იაპონური ტექსტი სამ დამწერლობას ერთდროულად იყენებს: ჩინური წარმოშობის კანჯის, ჰირაგანასა და კატაკანას, უკანასკნელს უცხოური სიტყვებისა და სახელებისთვის. თარგმანისთვის ყველაზე მნიშვნელოვანი ისაა, რომ იაპონური სახელი კანჯით იწერება, და ერთი და იგივე იეროგლიფები რამდენიმენაირად იკითხება: 裕子 შეიძლება იყოს იუკო ან ჰიროკო, 翔 შო ან კაკერუ. ოფიციალურ დოკუმენტში კითხვა (ფურიგანა) ხშირად არ არის მითითებული, და იაპონური სახელის ქართულად თარგმნისას პასპორტის ლათინურ ჩანაწერს ვითხოვთ, რომლითაც წაკითხვა ცალსახა ხდება. საპირისპირო მიმართულებით ქართული სახელი იაპონურად კატაკანით იწერება, და აქაც არჩევანია: გიორგი შეიძლება იყოს ギオルギ ან ゲオルギ, და იაპონური უწყება, რომელმაც ერთხელ ერთი ფორმა დაარეგისტრირა, მეორეს აღარ იღებს. ამიტომ ქართველი კლიენტისგან ვითხოვთ ბინადრობის ბარათს, ჯანმრთელობის დაზღვევის ბარათს ან ნებისმიერ იაპონურ დოკუმენტს, სადაც მისი სახელი კატაკანით უკვე წერია, და იმავე ფორმას ვიცავთ. იაპონური ოფიციალური სტილი (敬語 და ბიუროკრატიული ლექსიკა) ცალკე დარგია, და ქართული დოკუმენტის იაპონურად თარგმნისას ტექსტი ისე უნდა ჟღერდეს, როგორც იაპონელი ჩინოვნიკი ელოდება, არა როგორც სასაუბრო ენა.

თარიღები: რეივა 7 არის 2025

იაპონური ოფიციალური დოკუმენტები თარიღს ხშირად იმპერატორის ეპოქით წერენ, არა გრიგორიანული წლით: შოვა (昭和, 1926-1989), ჰეისეი (平成, 1989-2019) და რეივა (令和, 2019 წლიდან). "平成30年" 2018 წელია, "令和7年" 2025. კოსეკის ამონაწერში ერთ ფურცელზე სამივე ეპოქა შეიძლება შეგხვდეთ, ბებიის დაბადება შოვათი, მშობლების ქორწინება ჰეისეით, ბავშვის დაბადება რეივათი. ქართული უწყება ამ სისტემას არ იცნობს, და თარგმანში ეპოქის თარიღს გრიგორიანულ შესატყვისს ვურთავთ ფრჩხილებში, მთარგმნელის შენიშვნის სახით, ხოლო დედნის ფორმას უცვლელად ვინარჩუნებთ, რადგან ქართველი ნოტარიუსი ან მოსამართლე დედანთან შედარებისას სწორედ დედნის ციფრებს ეძებს. ერთი ხშირი შეცდომა, რომელსაც სხვის თარგმანებში ვხვდებით, ეპოქის წლის გრიგორიანულად "პირდაპირ" წაკითხვაა, რის შემდეგაც ადამიანი ოცდაათი წლით ახალგაზრდავდება.

ჰანკო: ბეჭედი ხელმოწერის ნაცვლად

იაპონიაში დოკუმენტს ხელმოწერის ნაცვლად პირადი ბეჭედი (判子, ჰანკო, ან 印鑑, ინკანი) ადასტურებს, და ოფიციალურ გარიგებებში რეგისტრირებული ბეჭედი (実印) გამოიყენება, რომლის ნამდვილობასაც მუნიციპალიტეტის ბეჭდის რეგისტრაციის ცნობა (印鑑証明書) ადასტურებს. ქართველი ნოტარიუსი, რომელიც იაპონურ ხელშეკრულებას ან მინდობილობას ხედავს, ხელმოწერას ეძებს და ვერ პოულობს, და აქ თარგმანის შენიშვნა გადამწყვეტია: ვხსნით, რომ წითელი ბეჭედი იაპონიის სამართლებრივ სისტემაში ხელმოწერის ეკვივალენტია, და ბეჭდის რეგისტრაციის ცნობასაც ვთარგმნით, თუ კლიენტს აქვს. საპირისპირო მიმართულებით იაპონური მხარე ქართულ დოკუმენტში ხელმოწერას ჩვეულებრივ იღებს, რადგან უცხოელებისთვის ხელმოწერის ცნობა (サイン証明) იაპონიაშიც არსებობს, მაგრამ ზოგი ბანკი და ნოტარიუსი მაინც ითხოვს, რომ ხელმოწერა ნოტარიულად იყოს დამოწმებული; ამ შემთხვევაში ქართული ნოტარიული დამოწმება აპოსტილით სწორედ ამ ფუნქციას ასრულებს.

ბინადრობა იაპონიაში: სტატუსები, CoE და საიმიგრაციო სამსახური

იაპონიაში ბინადრობა სტატუსებით (在留資格) მოქმედებს, და თითოეულ სტატუსს საკუთარი დოკუმენტების ნუსხა აქვს: სტუდენტი, ინჟინერი/ჰუმანიტარული ცოდნის სპეციალისტი/საერთაშორისო სამსახური, მაღალკვალიფიციური პროფესიონალი ქულების სისტემით, იაპონელის მეუღლე, სპეციფიკური კვალიფიციური მუშაკი. თითქმის ყველა გრძელვადიანი სტატუსი იაპონიაში ჩასვლამდე უფლებამოსილების ცნობით (在留資格認定証明書, CoE) იწყება, რომელსაც იაპონიაში მყოფი მიმწვევი, უნივერსიტეტი, დამსაქმებელი ან მეუღლე, საიმიგრაციო სამსახურში (出入国在留管理庁) ითხოვს, და სწორედ ამ განაცხადს მოჰყვება ქართული დოკუმენტების პაკეტი: დიპლომი, ნიშნების ფურცელი, სამუშაო გამოცდილების ცნობა, ქორწინებისა და დაბადების მოწმობები, ფინანსური უზრუნველყოფის ცნობა. საიმიგრაციო სამსახური უცხოენოვან დოკუმენტს იაპონური თარგმანით ითხოვს, და თარგმანზე მთარგმნელის სახელი, თარიღი და ხელმოწერა უნდა იყოს; ნოტარიული დამოწმება ყოველთვის სავალდებულო არ არის, მაგრამ ქართული დოკუმენტის შემთხვევაში აპოსტილი და დამოწმება საქმეს აჩქარებს, რადგან ინსპექტორი ქართულს ვერ კითხულობს და დამოწმებული თარგმანი მისთვის ერთადერთი წყაროა. ჩვენ თარგმანს იმ ფორმატით ვამზადებთ, რომელსაც საიმიგრაციო სამსახური ელოდება, მთარგმნელის რეკვიზიტებით.

საგანმანათლებლო დოკუმენტები: MEXT, GPA და 卒業証明書

MEXT-ის სასტიპენდიო პროგრამა საქართველოში იაპონიის საელჩოს რეკომენდაციით მიმდინარეობს, და განაცხადი დიპლომის, ნიშნების ფურცლის, კვლევის გეგმისა და რეკომენდაციების ინგლისურ ან იაპონურ თარგმანს ითხოვს, ხოლო ჩარიცხვის შემდეგ უნივერსიტეტი დამოწმებულ დოკუმენტებს ელოდება. იაპონური უნივერსიტეტი დიპლომის ნაცვლად ხშირად კურსდამთავრების ცნობას (卒業証明書) და ნიშნების ცნობას (成績証明書) გასცემს, რომლებსაც უნივერსიტეტი მოთხოვნით ბეჭდავს და რომლებიც იაპონიაში დიპლომზე უფრო "ოფიციალურია"; ქართული უწყება კი "დიპლომს" ითხოვს, და თარგმანის შენიშვნაში ამ განსხვავებას ვხსნით. იაპონური შეფასების სისტემა უნივერსიტეტების მიხედვით განსხვავდება: 秀・優・良・可・不可 ან S/A/B/C/F, ხოლო GPA ჩვეულებრივ 4.0-ის სისტემით ითვლება, და ქართულ თარგმანში შკალა კონკრეტული უნივერსიტეტის წესებით იხსნება, არა ზოგადად. ქართული დიპლომის აღიარებას იაპონიაში ცენტრალიზებული ENIC/NARIC ცენტრი არ აწარმოებს, ეს თავად უნივერსიტეტების ან დამსაქმებლის საქმეა, და მათთვის დიპლომი, დანართი და სასწავლო პროგრამის აღწერა ინგლისურად ან იაპონურად ითარგმნება, უნივერსიტეტის მოთხოვნით ხშირად უნივერსიტეტისვე დალუქულ კონვერტში.

ქორწინება და ოჯახი: 婚姻届 და ორი სისტემა ერთ ბავშვზე

იაპონიაში ქორწინება მუნიციპალიტეტში ქორწინების შეტყობინების (婚姻届) წარდგენით ფორმდება, ცერემონიის გარეშე, და უცხოელმა პარტნიორმა ცნობა უნდა წარადგინოს, რომ მისი ქვეყნის კანონით ქორწინებას დაბრკოლება არ აქვს (婚姻要件具備証明書). ქართული ცნობა ოჯახური მდგომარეობის შესახებ, დაბადების მოწმობა და, წინა ქორწინების შემთხვევაში, განქორწინების დოკუმენტი აპოსტილითა და იაპონური თარგმანით მზადდება, ხოლო მუნიციპალიტეტი თარგმანზე მთარგმნელის სახელსა და ხელმოწერას ითხოვს. ბავშვის დაბადება ქართულ-იაპონურ ოჯახში ორ სისტემას ერთდროულად ეხება: იაპონელი მშობლის კოსეკში ბავშვი დაბადების შეტყობინებით (出生届) შედის, ხოლო საქართველოსთვის დაბადების შეტყობინების მიღების ცნობა (出生届受理証明書) ან კოსეკის ამონაწერი აპოსტილითა და ჩვენი ქართული თარგმანით საკონსულოში ან იუსტიციის სახლში მიდის. იაპონია ორმაგ მოქალაქეობას სრულწლოვანებისთვის არ უშვებს და ბავშვს 20 წლამდე არჩევანს სთხოვს, რაც ქართველი მშობლისთვის წინასწარ გასათვალისწინებელია და რაზეც ხშირად სწორედ დოკუმენტების მომზადებისას ვსაუბრობთ.

იაპონიის დოკუმენტები, რომლებსაც ყველაზე ხშირად ვთარგმნით

• კოსეკის ამონაწერები (戸籍謄本, 戸籍抄本) და მოქალაქეობის ცნობა (住民票)
• ბინადრობის ბარათი (在留カード) და უფლებამოსილების ცნობა (CoE)
• ბეჭდის რეგისტრაციის ცნობა (印鑑証明書) და ხელმოწერის ცნობა
• კურსდამთავრებისა და ნიშნების ცნობები (卒業証明書, 成績証明書), დიპლომი
• საგადასახადო ცნობები (課税証明書, 納税証明書), რომლებსაც ბინადრობის გაგრძელებისას და ოჯახის მოწვევისას ითხოვენ
• ეროვნული საპენსიო სისტემისა და ჯანმრთელობის დაზღვევის დოკუმენტები, მათ შორის საპენსიო შენატანების ერთჯერადი დაბრუნების (脱退一時金) განაცხადი
• სასამართლო გადაწყვეტილებები და საოჯახო სასამართლოს (家庭裁判所) დადგენილებები განქორწინების, მეურვეობისა და მემკვიდრეობის საქმეებზე
• კომპანიის რეგისტრაციის ამონაწერი (登記事項証明書), წესდება (定款), დირექტორთა საბჭოს ოქმი

ბიზნესი იაპონიასთან: 株式会社, რეგისტრაციის ამონაწერი და ღვინო

იაპონური სააქციო საზოგადოება (株式会社, კაბუშიკი-გაიშა, KK) და შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება (合同会社, გოდო-გაიშა, GK) იაპონიის სამართლებრივი ბიუროს რეესტრში რეგისტრირდება, და რეგისტრაციის ამონაწერი (登記事項証明書) ქართული საჯარო რეესტრისა და ბანკისთვის ყველაზე ხშირად თარგმნილი კორპორატიული დოკუმენტია. მასში კომპანიის სახელი კანჯით წერია, და ლათინური სახელწოდება, რომლითაც კომპანია საერთაშორისოდ ცნობილია, ამონაწერში შეიძლება საერთოდ არ იყოს; თარგმანში ორივეს ვუთითებთ, რომ ქართველი ბანკირი ერთსა და იმავე კომპანიას ორ სხვადასხვა სახელად არ აღიქვამს. ქართული ღვინის ექსპორტი იაპონიაში ბოლო ათწლეულის ერთ-ერთი წარმატებული ისტორიაა, და იაპონელი იმპორტიორები ეტიკეტების, სერტიფიკატებისა და ტექნიკური სპეციფიკაციების იაპონურ თარგმანს ითხოვენ, სადაც ქვევრის, ტრადიციული ჯიშებისა და წარმოების მეთოდის ტერმინოლოგია იაპონურად პირველად ჩვენ თარგმანში ჩნდება და ხშირად ამ ფორმით მკვიდრდება. იაპონური ავტომობილების იმპორტში ექსპორტის სერტიფიკატი (輸出抹消仮登録証明書) ქართული საბაჟოსა და სერვისის სააგენტოსთვის ითარგმნება, და აქ ავტომობილის იდენტიფიკაციის ველების ზუსტი გადმოტანა თარგმანის მთავარი მოთხოვნაა. JICA-ს პროექტების დოკუმენტები ჩვეულებრივ ინგლისურად მოძრაობს, მაგრამ იაპონური კონტრაქტორების შიდა დოკუმენტები და ტექნიკური სტანდარტები (JIS) იაპონურიდან პირდაპირ ითარგმნება.

სპორტსმენების დოკუმენტები: სუმო, ძიუდო და საიმიგრაციო სტატუსი

ქართველი სუმოისტები იაპონიაში 2000-იანი წლებიდან არიან, და მათ ირგვლივ დოკუმენტების ცალკე სამყაროა: სუმოს ასოციაციის კონტრაქტი, სტაბილის (部屋) წესები, ბინადრობის სტატუსი, რომელიც პროფესიონალი მოჭიდავისთვის ცალკე კატეგორიაშია, და ოჯახის მოწვევა. ძიუდოისტები და რაგბისტები კლუბებთან კონტრაქტებით მუშაობენ, სადაც იაპონური სპორტული სამართლის ცნებები, გადასვლის წესები და ტრავმის დაზღვევა ქართულად ფუნქციური განმარტებით ითარგმნება. ეს ის სფეროა, სადაც სპორტსმენის ოჯახს საქართველოში ხშირად სჭირდება იაპონური საგადასახადო ცნობა, ბანკის ამონაწერი ან ქორწინების დოკუმენტი ქართულად, ხოლო იაპონურ მხარეს ქართული დაბადების მოწმობა, ცნობა ოჯახური მდგომარეობის შესახებ ან მინდობილობა იაპონურად, და ჩვენ ორივე მიმართულებას ერთ შეკვეთაში ვამზადებთ.

ტიპური შეცდომები იაპონურ თარგმანში

სხვისი თარგმანების გადამოწმებისას ერთი და იგივე შეცდომები მეორდება: კოსეკის ამონაწერის "დაბადების მოწმობად" თარგმნა შენიშვნის გარეშე, რის შემდეგაც ქართველი ჩინოვნიკი "ნამდვილ მოწმობას" ითხოვს; ეპოქის წლის გრიგორიანულად პირდაპირ წაკითხვა; კანჯით დაწერილი სახელის "სავარაუდო" წაკითხვა პასპორტთან შედარების გარეშე; ქართული სახელის კატაკანით ახლებურად ჩაწერა, როცა იაპონურ დოკუმენტებში სხვა ფორმა უკვე რეგისტრირებულია; ჰანკოს "ბეჭდად" თარგმნა ხელმოწერის ეკვივალენტობის განმარტების გარეშე; დიპლომზე აპოსტილის ძებნა სამინისტროში ნოტარიუსისა და იუსტიციის ბიუროს საფეხურების გამოტოვებით; საიმიგრაციო სამსახურისთვის თარგმანი მთარგმნელის რეკვიზიტების გარეშე; კომპანიის ლათინური და კანჯის სახელწოდების გაუთანაბრებლობა; და GPA-ს ერთი უნივერსიტეტის შკალით "ზოგადად" ახსნა. თითოეული ეს პუნქტი ჩვენს შემოწმების სიაშია, და რედაქტორი ყოველ იაპონურ თარგმანს ამ სიით ამოწმებს.

რა გამოარჩევს ჩვენს იაპონურ თარგმანს

• მთარგმნელები, რომლებმაც იაპონიაში ისწავლეს ან იმუშავეს და კოსეკის, საიმიგრაციო და მუნიციპალური დოკუმენტების ფორმატებს იცნობენ
• სახელების წაკითხვა და კატაკანის ფორმა ყოველთვის კლიენტის უკვე რეგისტრირებულ დოკუმენტებთან შედარებით
• ეპოქის თარიღების, ჰანკოსა და კოსეკის ტერმინოლოგიის განმარტება ქართველი ნოტარიუსისა და უწყებისთვის გასაგებ ფორმატში
• საიმიგრაციო სამსახურის, MEXT-ისა და მუნიციპალიტეტების მიერ მოთხოვნილი თარგმანის ფორმატის ცოდნა
• ნოტარიული დამოწმება ქართულ-იაპონურ წყვილში რეგისტრირებული მთარგმნელით და აპოსტილი იუსტიციის სახლში ერთ შეკვეთაში
• სტანდარტული პირადი დოკუმენტი 1 სამუშაო დღეში, ექსპრესით 1-2 საათში, პროცესი სრულად დისტანციურად, ტოკიოდანაც, დროის სხვაობის გათვალისწინებით

ხშირად დასმული კითხვები